Od początku tego roku Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów sprawdza, jak banki zmieniają warunki umów z konsumentami. Z dotychczasowych kontroli wynika, że najczęściej modyfikacje dotyczą podwyżek w tabelach opłat i prowizji. UOKiK zarzuca instytucjom, że wprowadzając zmiany, nie informują klientów o podstawach prawnych i faktycznych takich działań. Urząd kwestionuje praktyki polegające na udostępnianiu tych zmian tylko w wewnętrznym systemie e-bankowości, który, jak podaje Urząd, nie spełnia obecnie cech trwałego nośnika. Wątpliwości UOKiK wzbudziły praktyki 18 banków. Obecnie, Urząd poinformował o zakończeniu kolejnych postępowań dotyczących: Euro Banku, Banku Handlowego i Banku Ochrony Środowiska.
– Nie nakładaliśmy kar finansowych, ponieważ banki zobowiązały się do zmiany praktyk. Łączna wartość przysporzenia konsumenckiego może wynieść nawet ok. 80 mln zł. Klienci otrzymają od banków informacje o tym, jak mogą skorzystać z rekompensaty – mówi Marek Niechciał, prezes UOKiK. – Od 2007 r. obowiązują przepisy dyrektywy o usługach płatniczych, która reguluje tematykę trwałego nośnika. Sektor finansowy miał więc dużo czasu na dostosowanie się do przepisów. Nasze stanowisko potwierdził Trybunał Sprawiedliwości UE – dodaje Niechciał.
Trwały nośnik
Zastrzeżenia UOKiK dotyczą tego, że wewnętrzne systemy e-bankowości, za pośrednictwem których rozsyłane były do klientów informacje o zmianach warunków umowy, stosowane przez wyżej wymienione podmioty, nie posiadają cech trwałego nośnika.
Zdaniem Urzędu, wewnętrzne systemy bankowości elektronicznej są całkowicie pod kontrolą banków, a zastosowana w nich technologia nie daje konsumentom gwarancji, że przedsiębiorcy nie zmienią treści udostępnionych tam dokumentów. Ponadto instytucje finansowe nie zapewniają dostępu do tych informacji po zakończeniu umowy, a także wymuszają na konsumentach dowiadywanie się, czy informacja o zmianach została zamieszczona w serwisie, wyjaśnia Urząd. A zatem, w opinii UOKiK, nie mogą stanowić jedynego kanału do przesyłania konsumentom informacji o planowanych zmianach umów.
– Nie chcemy powrotu do listu w kopercie. E-bankowość jest jednym z najbezpieczniejszych sposobów informowania o zmianach. Jednak musi spełniać cechy trwałego nośnika. Czyli informacje muszą być przechowywane w niezmienionej postaci, przez odpowiedni czas, bank nie może ich usuwać. Takie stanowisko prezentuje również Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej – uważa Marek Niechciał.
Decyzje UOKiK – rekompensata publiczna
W wyniku decyzji organu, Euro Bank, Bank Handlowy i Bank Ochrony Środowiska zaniechały stosowania kwestionowanych praktyk oraz rozpoczęły prace nad dostosowaniem swoich systemów do cech trwałego nośnika. Ponadto, instytucje zobowiązały się do zrekompensowania klientom strat, które wynikają ze stosowania z tych praktyk. Łączna suma rekompensat może wynieść nawet 80 mln zł. Konsumenci, w zależności od banku, będą mogli np. za darmo korzystać z bankomatów, bezpłatnych powiadomień sms, dostaną zwrot nadpłat. O szczegółach zostaną poinformowali w osobnej korespondencji.
