SO: jak należy ustalać kwotę odszkodowania z tytułu ubezpieczenia OC ppm., jeśli poszkodowany dokonał samodzielnej naprawy

Dodano: 24-08-2018
Publikator: Sąd Najwyższy Sygnatura: III CZP 64/18

W dniu 23 lipca 2018 r. do Sądu Najwyższego wpłynęło zapytanie prawne dot. metody szacowania wysokości odszkodowania z tytułu ubezpieczenia OC ppm. za szkodę częściową, gdy właściciel dokonał naprawy pojazdu przed zakończeniem procesu likwidacji.

W rozpoznawanej sprawie z powództwem przeciwko zakładowi ubezpieczeń wystąpiła poszkodowana, której auto uległo kolizji na nieodśnieżonym parkingu. Powódka samodzielnie dokonała naprawy pojazdu, a następnie sprzedało auto.

Sąd Rejonowy uznał powództwo za nieuzasadnione, gdyż powódka nie wykazała wysokości poniesionej szkody. Zdaniem SR, w rozpoznawanej sprawie nie można byłoby ustalić rzeczywistych rozmiarów szkody doznanej przez powódkę, bowiem samochód po zdarzeniu został naprawiony przez męża powódki, a następnie sprzedany. Sąd stwierdził, że w niniejszej sprawie należy odstąpić od kosztorysowego sposobu określania szkody, gdyż poszkodowany zlecił usunięcie uszkodzeń pojazdu, w związku z czym przywrócony został poprzedni stan techniczny auta. W tym przypadku, zdaniem SR, szkoda rozumiana jako uszkodzenie rzeczy przestaje istnieć. Uszczerbek majątkowy poszkodowanego ogranicza się do kosztów naprawy.

Apelację od wyroku wniosła strona powodowa. Sąd Okręgowy, rozpoznający apelację, nabrał wątpliwości. Jak stwierdził, z jednej strony, obowiązek naprawienia szkody pojawia się już z chwilą powstania szkody i nie jest uzależniony od tego, czy poszkodowany dokonał naprawy samochodu i czy w ogóle zamierza go naprawić. Obowiązek ten ogranicza się do określenia wartości odszkodowania, czyli ustalenia wysokości wydatków, jakie należy ponieść, aby doprowadzić pojazd do stanu sprzed wystąpienia szkody. Jednak kwota odszkodowania nie ma stałego charakteru i może się różnić w zależności od stawek czy cen użytych części. Świadczy to o tym, że samodzielne naprawienie samochodu ma wpływ na wysokość roszczenia odszkodowawczego.

Z drugiej strony, jak orzekł Sąd, należy pamiętać o regule, zgodnie z którą kwota odszkodowania nie może przewyższać sumy rzeczywistego uszczerbku poniesionego przez poszkodowanego. W związku z powyższym, zdaniem SO, należałoby przychylić się do stanowiska, iż wykluczone jest ustalenie wysokości szkody doznanej przez poszkodowanego w oparciu o hipotetyczne koszty naprawy w sytuacji, gdy rzecz uszkodzona została naprawiona i powróciła do stanu sprzed szkody. Jak wyjaśnił Sąd, takie przyjęcie nie uwzględniałoby zmian, jakie nastąpiły w majątku poszkodowanego i mogły być źródłem jego wzbogacenia. Ponadto, stałoby to w sprzeczności z obowiązkiem poszkodowanego do dążenia do ograniczenia rozmiarów szkody.

W związku z powyższymi wątpliwościami, Sąd Okręgowy skierował do Sądu Najwyższego zapytanie prawne o następującej treści: „Czy w przypadku wyrządzenia szkody w pojeździe mechanicznym, stanowiącej szkodę częściową, w sytuacji, gdy przed ustaleniem wysokości odszkodowania dojdzie do naprawy pojazdu przywracającej ten pojazd do stanu sprzed powstania szkody, odszkodowanie należne poszkodowanemu w ramach ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadacza pojazdu mechanicznego ograniczone jest do równowartości wydatków faktycznie poniesionych celem naprawy pojazdu, czy też powinno być ustalone jako równowartość hipotetycznie określonych kosztów przywrócenia pojazdu do stanu poprzedniego?”

Powyższym pytaniem zajmie się Sąd Najwyższy w składzie 3 sędziów. Jest ono jednym z czterech, jakie w ostatnim czasie wpłynęły do SN, podnoszącym kwestie wypłat odszkodowań z tytułu obowiązkowych ubezpieczeń OC ppm, w przypadku gdy doszło do szkody częściowej. Czytaj więcej: Pytania prawne dot. odszkodowań za szkody komunikacyjne

Pliki do pobrania

wstecz