Zwrot składki (Klauzule nr 1237, 1238, 1239, 1240, 1241)

Dodano: 14-07-2016
Publikator: Sąd Okręgowy w Warszawie Sygnatura: XVII AmC 74/07

Sąd Okręgowy w Warszawie w wyroku z dnia 25 czerwca 2007 r. (sygn. akt XVII AmC 74/07) uznał za niedozwolone i zakazał stosowania postanowienia o treści:

„W razie wypowiedzenia lub odstąpienia od umowy składka za niewykorzystany okres ubezpieczenia podlega zwrotowi tylko wtedy, gdy w okresie ubezpieczenia nie wystąpiła szkoda, za którą Ubezpieczyciel wypłacił lub zobowiązany jest do wypłacenia odszkodowania lub świadczenia."

„W razie wypowiedzenia lub odstąpienia od umowy składka za niewykorzystany okres ubezpieczenia podlega zwrotowi tylko wtedy, gdy w okresie ubezpieczenia nie wystąpiła szkoda, za którą Ubezpieczyciel wypłacił lub zobowiązany jest do wypłacenia odszkodowania."

„W razie wypowiedzenia umowy składka za niewykorzystany okres ubezpieczenia podlega zwrotowi tylko wtedy, gdy w okresie ubezpieczenia nie wystąpiła szkoda, za którą Ubezpieczyciel wypłacił lub zobowiązany jest do wypłacenia odszkodowania."

„W razie wypowiedzenia umowy składka za niewykorzystany okres ubezpieczenia podlega zwrotowi tylko wtedy, gdy w okresie ubezpieczenia nie wystąpiła szkoda, za którą Ubezpieczyciel wypłacił odszkodowania lub jest obowiązany do jego wypłacenia."

„W razie odstąpienia od umowy składka za niewykorzystany okres ubezpieczenia podlega zwrotowi tylko wtedy, gdy w okresie ubezpieczenia nie wystąpiła szkoda, za którą Ubezpieczyciel wypłacił odszkodowanie lub jest obowiązany do jego wypłacenia."

Sąd Okręgowy uznał, że powyższe postanowienia stanowią niedozwolone klauzule umowne w rozumieniu art. 3851 Kodeksu cywilnego, które naruszają dyspozycję art. 3853 pkt 13 Kodeksu cywilnego.

W ocenie Sądu, powyższe zapisy, wprowadzające ogólną regułę niezwracania ubezpieczającemu składki za niewykorzystany okres ubezpieczenia w razie odstąpienia od umowy ubezpieczenia lub jej wypowiedzenia, w przypadku gdy w okresie ubezpieczenia nastąpiła wypłata odszkodowania lub gdy pozwany jest zobowiązany do jego wypłacenia, nie znajdują żadnego uzasadnienia i prowadzą do ukształtowania stosunku zobowiązaniowego w sposób nierównorzędny i rażąco niekorzystny dla konsumenta.

Sąd uznał, że zakładowi ubezpieczeń nie należy się składka za okres, w którym ochrona ubezpieczeniowa nie będzie przez ten zakład świadczona, natomiast konsumentowi należy się zwrot składki za niewykorzystany okres ubezpieczenia.

W przypadku odstąpienia od umowy ubezpieczenia lub jej wypowiedzenia mamy do czynienia z sytuacją, w której świadczenie ubezpieczającego, polegające na zapłaceniu składki, spełnione zostało w całości, natomiast świadczenie zakładu ubezpieczeń, polegające na udzieleniu ochrony ubezpieczeniowej, spełnione zostało tylko w części. W takim przypadku zakład ubezpieczeń, który uzyskał świadczenie ubezpieczającego jednocześnie sam zwalnia się z obowiązku spełnienia świadczenia ekwiwalentnego, uzyskując tym samym kosztem ubezpieczającego niczym nieuzasadnione korzyści. Prowadzi to, w ocenie Sądu, do zachwiania równowagi kontraktowej.

Takie ukształtowanie praw i obowiązków obu stron umowy jest, zdaniem Sądu, sprzeczne z dobrymi obyczajami i rażąco narusza interesy konsumenta. Zakwestionowane postanowienia bezsprzecznie stanowią zatem, w ocenie Sądu, niedozwolone postanowienia umowne w rozumieniu art. 3851 § 1 Kodeksu cywilnego.

Ponadto, zdaniem Sądu, zakwestionowane klauzule wyczerpują wprost przesłanki typowej klauzuli abuzywnej wymienionej przez ustawodawcę w przepisie art. 3853 pkt 13 Kodeksu cywilnego. Przewidują bowiem utratę prawa żądania zwrotu świadczenia konsumenta spełnionego wcześniej niż świadczenie kontrahenta, gdy strony wypowiadają lub odstępują od umowy.

wstecz