Klauzula nr 2008 Nieodpowiednie zachowanie ubezpieczonego a wystąpienie szkody

Dodano: 31-05-2016
Publikator: Sąd Apelacyjny w Warszawie Sygnatura: VI ACa 782/09

Sąd Apelacyjny w Warszawie w wyroku z dnia 9 lutego 2010 r. (sygn. akt VI ACa 782/09) uznał za niedozwolone i zakazał stosowania postanowienia o treści:

„Ubezpieczenie nie obejmuje także szkód powstałych w pojeździe, którego kierujący w chwili wypadku znajdował się w stanie nietrzeźwości lub stanie wskazującym na spożycie alkoholu, był pod wpływem narkotyków, środków psychotropowych lub innych podobnie działających środków, a także gdy kierowca pojazdu bez uzasadnionej przyczyny oddalił się z miejsca wypadku.”

Zdaniem pozwanego towarzystwa ubezpieczeń, brak jest sprzeczności powyższego postanowienia z art. 3851 § 1 Kodeksu cywilnego. Pozwany uznał, że w przypadku szkód w ubezpieczeniach komunikacyjnych pozostawanie przez ubezpieczonego pod wpływem alkoholu, narkotyków lub innych środków odurzających zawsze stwarza domniemanie związku przyczynowego pomiędzy stanem osoby ubezpieczonej a szkodą. Jak wskazuje pozwany, postanowienie to ma również charakter prewencyjny. Ponadto, zakład ubezpieczeń nie chce brać ryzyka wystąpienia wypadku ubezpieczeniowego w sytuacji, kiedy prawdopodobieństwo jego wystąpienia - ze względu na stan osoby ubezpieczonej - jest bez wątpienia znacznie zwiększone. Aby możliwe było zastrzeżenie umowne zwalniające zakład ubezpieczeń z odpowiedzialności wystarczające jest aby dana okoliczność zwiększała ryzyko zajścia wypadku ubezpieczeniowego. Jego zdaniem, w przypadku ubezpieczeń autocasco zrozumiałe jest przyjęcie odgórnego założenia, że związek taki - a przynajmniej wpływ tej okoliczności na ryzyko zajścia wypadku ubezpieczeniowego - faktycznie istnieją.

Jednak tego rodzaju postanowienie odmawiające udzielenia ochrony ubezpieczeniowej w razie szkód powstałych w pojeździe, którego kierujący znajdował się w chwili wypadku w stanie nietrzeźwości, pod wpływem narkotyków lub środków psychotropowych - zdaniem Sądu Apelacyjnego - powinno pozostawać w związku przyczynowym z powstaniem szkody. W tym przypadku ubezpieczyciel z góry zakłada, że opisany wyżej stan kierowcy determinuje powstanie szkody, wyłączając tym samym swą odpowiedzialność. Sąd jednak uznał, iż konieczne jest wystąpienie związku przyczynowego między nieodpowiednim zachowaniem ubezpieczonego a wystąpieniem szkody.

Zdaniem Sądu Apelacyjnego, sam fakt, że powyższe unormowanie ma pełnić funkcję prewencyjną nie stanowi wystarczającego uzasadnienia do uchylenia się ubezpieczającego od obowiązku naprawienia szkody, jeżeli pozostaje ona w całkowitym oderwaniu od zachowania kierującego pojazdem.

Warto wskazać, że w tym przypadku postanowienie o bardzo zbliżonej treści zostało już wpisane do rejestru klauzul niedozwolonych (wyrok SOKiK z dnia 11 października 2007 r., sygn. akt XVII Amc 68/06, poz. 1315).

wstecz