Klauzula nr 1291 Okoliczności podane w zgłoszeniu szkody

Dodano: 07-07-2016
Publikator: Sąd Okręgowy w Warszawie Sygnatura: XVII AmC 123/07

Sąd Okręgowy w Warszawie w wyroku z dnia 2 października 2007 r. (sygn. akt XVII AmC 123/07) uznał za niedozwolone i zakazał stosowania postanowienia o treści:

„C. nie odpowiada za szkody powstałe w okolicznościach innych niż podane w zgłoszeniu szkody"

Oceniając zakwestionowane postanowienie Sąd uznał, że zakład ubezpieczeń ma prawo do określenia katalogu obowiązków, których musi przestrzegać podmiot podlegający ochronie ubezpieczeniowej jak również prawo do określenia sankcji na wypadek nie wywiązywania się z tych obowiązków. Jednakże, zdaniem Sądu, zastosowanie tak surowej sankcji jak odmowa wypłaty odszkodowania musi być każdorazowo warunkowane istnieniem związku przyczynowo - skutkowego pomiędzy niedopełnieniem obowiązku a zaistnieniem szkody.

Jak wskazał Sąd, kwestionowane postanowienie takiego zastrzeżenia nie zawiera, pozwala więc pozwanemu na odmowę wypłaty odszkodowania w każdym przypadku stwierdzenia, że szkody powstałe w okolicznościach innych niż podane w zgłoszeniu szkody - więc również w przypadkach, w których niedopełnienie obowiązku w żaden sposób nie przyczyniło się do powstania szkody.

Istotne jest również to, że zakwestionowane postanowienie w ogóle nie uwzględnia przyczyn zaistnienia rozbieżności pomiędzy opisem zdarzenia przedstawionym przez ubezpieczającego a ujawnionym w okresie późniejszym rzeczywistym stanem faktycznym. W konsekwencji, stosując zakwestionowane postanowienie, ubezpieczyciel zastrzega sobie możliwość wyłączenia odpowiedzialności odszkodowawczej również w przypadkach, gdy podając okoliczności zdarzenia odmienne od rzeczywistych ubezpieczający dochował wszelkich aktów należytej staranności oraz dobrej wiary (dla przykładu mógł nie wiedzieć dokładnie, o której godzinie dokonano kradzieży, jakie były przyczyny wystąpienia awarii itd.)

Zdaniem SO, oceny o abuzywnym charakterze zakwestionowanego postanowienia nie mogą zmienić twierdzenia ubezpieczyciela, w świetle których samo podanie niepełnych informacji dotyczących zdarzenia nie stanowi przesłanki odmowy wypłaty odszkodowania oraz, że w takim przypadku zakład ubezpieczeń wystąpi do ubezpieczającego o dodatkowe informacje.

Ponadto, wzorzec umowny nie wskazuje, kto i w jakim trybie ustalać ma rzeczywisty stan faktyczny i weryfikować prawdziwość okoliczności podanych przez ubezpieczającego w zgłoszeniu szkody. Jeśli zatem ustaleń tych dokonywać ma sam ubezpieczyciel, to jego ustalenia zawsze mogą mieć charakter arbitralny i swobodny, co w oczywisty sposób wyczerpuje przesłanki klauzuli określonej w art. 3853 pkt 9 Kodeksu cywilnego, w świetle której niedozwolone są postanowienia, które przyznają przedsiębiorcy prawo do dokonywania wiążącej interpretacji umowy.

wstecz